Bài giảng Lịch sử 10 (Cánh diều) - Bài 11: Văn minh Chăm-pa. Văn minh Phù Nam

 KHỞI ĐỘNG
Bài hát trên gợi cho em liên 
tưởng đến quốc gia cổ đại nào 
trên đất nước Việt Nam? Giới 
thiệu một số hiểu biết của em 
về quốc gia cổ đại đó?
 Quốc gia Chăm-pa BÀI 11
VĂN MINH CHĂM-PA 
VĂN MINH PHÙ NAM MỤC TIÊU BÀI HỌC
 Nêu được cơ sở hình thành 
 văn minh Chăm-pa, Phù Nam.
Trình bày được những thành tựu tiêu biểu của văn minh
Champa, Phù Nam: đời sống vật chất, đời sống tinh thần,
tổ chức xã hội, Nhà nước,... 1. Văn minh Chăm - pa
 1.1. Cơ sở hình thành
 a. Điều kiện tự nhiên
HOẠT ĐỘNG CẶP ĐÔI
HS quan sát hình ảnh, lược đồ, 
SGK tr.88, 89, trả lời câu hỏi:
1. Khái quát đặc điểm về điều 
kiện tự nhiên của Vương quốc Sông Thu Bồn
cổ Chăm - pa.
2. Theo em, điều kiện tự nhiên 
đó tạo ra thuận lợi gì cho sự 
phát triển của văn minh cổ đại 
Chăm – pa?
 Lược đồ VQ Chăm-pa đến thế kỉ X Cảng Thị Nại ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN 
 DẪN ĐẾN SỰ HÌNH THÀNH VĂN MINH CHĂM-PA
 Vị trí địa lý Địa hình
 Đường bờ biển dài 
 Đường bờ biển dài → 
 →thuận lợi buôn bán và 
 thuận lợi .........................
 tiếp nhận luồng di cư, giao 
 ...
 lưu văn hóa từ bên ngoài.
 => Đồng bằng ven sông Thu 
 Đồng bằng ven sông Thu Bồn 
 Bồn→ thuận → thuậnlợi lợi................. cho định 
Nằm trên vùng duyên hải và ...một phần 
 cư và canh tác nông...... 
 cao nguyên miền Trung Việt Nam.
 nghiệp. 1. Văn minh Chăm - pa
a/ Cơ sở hình thành
 * Dân cư và xã hội
1. Chủ nhân đầu tiên 
của văn minh Chăm – 
pa là tộc người nào?
2. Nêu ảnh hưởng của 
văn minh Ấn Độ đến 
văn minh Chăm - pa? DÂN CƯ CHĂM - PA
Dân cư 
 Dân nhập cư
bản địa
 Địa bàn: vùng 
 Nói tiếng Mã Lai 
 duyên hải và cao 
 – Đa Đảo
nguyên miền Trung. 
 Nói tiếng Môn cổ => Chủ nhân đầu tiên 
 của văn minh Chăm-pa Nữ thần Pô I – nư Na – ga (bà mẹ xứ sở) đã Trầm hương là loại gỗ quý, là tặng vật của nữ thần 
sinh ra đất, lúa gạo và gỗ trầm hương. ban cho dân Chăm 1. Văn minh Chăm - pa
b/ Những thành tựu tiêu biểu
 * Tổ chức xã hội và nhà nước
 Căn cứ vào thông tin SGK 
 tr.91, em hãy cho biết
 1. Tổ chức xã hội của cư dân 
 Chăm – pa như thế nào?
 2. Vẽ sơ đồ tổ chức bộ máy 
 Nhà nước Chăm – pa ở Trung 
 ương và địa phương
 3. Em có nhận xét gì về quyền 
 lực của vua Chăm được thể 
 hiện qua bi kí tại tháp Pô Na – 
 ha (Khánh Hòa)? Tổ chức xã hội và nhà nước Chăm-pa
Tổ chức xã hội Bộ máy nhà nước
 Thế kỉ II, nhà nước 
 Làng xã, quan hệ Chăm-pa ra đời.
 cộng đồng và thân Kinh đô: Shin-ha-pu-ra 
 tộc. (Trà Kiệu – Quảng Nam)
 Nhận ruộng cày cấy 
 Thể chế quân chủ 
 và thực hiện nghĩa vụ 
 đối với nhà nước chuyên chế 1. Văn minh Chăm - pa
 HOẠT ĐỘNG NHÓM
Lớp chia thành 8 nhóm
Điền những từ khóa cho sẵn vào sơ 
đồ tư duy (graph) thể hiện đời sống 
vật chất của văn minh Chăm – pa. 
Thời gian 7 phút Đi lại
 Ăn
Hoạt động Đời sống vật chất
 kinh tế CHĂM-PA
 Ở
 Trang phục Nông nghiệp 
trồng lúa nước Thuyền
 là chính
 Gạo nếp,tẻ, kê, 
 Đồ gốm
 Đi lại đậu...
 Đóng gạch Ăn
 xây tháp Thủy, hải 
 sản:tôm,cá...
Thương cảng Hoạt động Đời sống vật chất
 kinh tế CHĂM-PA
 Buôn bán 
đường biển
 Ở Nhà sàn
Trầm hương 
 Trang phục
 Ấn Độ, 
Trung Quốc Mảnh vải Đeo trang 
 quấn ngang sức Sự phát triển của kĩ thuật đóng gạch xây 
 tháp của cư dân cổ Chăm – pa.
(Chất liệu gạch đặc biệt, không bám phủ rêu, bền, 
 chịu nén và nhẹ). 1. Văn minh Chăm - pa
1.2 Những thành tựu tiêu biểu
 b. Đời sống tinh thần
TRÒ CHƠI “HÀNH TRÌNH 
TÌM VỀ DI SẢN VĂN HÓA” Câu 1: Hình ảnh sau cho thấy cư dân Chăm – pa cổ đã 
tiếp thu chữ viết nào để tạo ra chữ viết của riêng mình?
 Chữ Phạn Câu 2: Văn học Chăm – pa gồm có những thể loại tiêu 
 biểu nào?
Văn học dân gian (thần thoại, truyền thuyết, sử thi ) và 
 văn học viết (thơ, trường ca ) Câu 3: Hình ảnh sau phản ánh tín ngưỡng nào của cư 
dân Chăm – pa?
 Thờ cúng tổ tiên Câu 4: Đây là tín ngưỡng nào của cư dân Chăm – pa?
 Tín ngưỡng phồn thực Câu 5: Cư dân Chăm – pa đã tiếp thu những tôn giáo 
nào từ Ấn Độ?
 Phật giáo và Hin- đu giáo